عقب‌نشینی بزرگ واشنگتن در قبال سرنوشت اسد

العالم-آمریکا

نشریه «فارین پالیسی» در گزارشی ویژه به تحلیل تازه ترین مواضع «رکس تیلرسون» درباره سوریه پرداخته و تاکید می کند: دولت ترامپ در عقب نشینی بزرگ وتطبیقی آشکار با رویکرد روسیه، روی شکست گروه داعش تمرکز کرده و آینده سیاسی سوریه را به فرایندهای سیاسی واگذار کرده است.

این گزارش می افزاید؛ «رکس تیلرسون» وزیر امورخارجه آمریکا، هفته گذشته در یک نشست خصوصی به «آنتونیو گوترش» دبیرکل سازمان ملل اشاره کرده است که وقتی بحث آینده سوریه مطرح است، فرمان باید در دست روسیه باشد.

به گفته سه منبع دیپلماتیک مرتبط با این رخداد، تیلرسون در این ارتباط گفته است، اکنون، سرنوشت بشار اسد رییس جمهوری سوریه در دستان روسیه است و اولویت دولت ترامپ، محدود به شکست داعش است.
این تازه ترین ایستگاه در گذر پرنوسان سیاست خارجی آمریکا و تکانه ای است بر ناظرانی که تلاش دارند دریابند دولت ترامپ بر کنار زدن اسد از قدرت، پافشاری خواهد کرد یا نه. تقریبا سه ماه پیش، تیلرسون تاکید کرده بود که اسد به خاطر بکارگیری ادعایی جنگ افزارهای شیمیایی باید از قدرت کنار رود.

گزارش در ادامه می نویسد: تضمین های تیلرسون به گوترش، نشان از تمایل فزاینده دولت ترامپ به سپردن فرمان سوریه به دست روس ها و نیز کنار گذاشتن ملاحظات ژئوپولیتیک به منظور تمرکز بر شکست داعش دارد. تیلرسون همچنین اشاره کرده که اقدام های نظامی آمریکا علیه روسیه در ماه های اخیر، تنها با هدف دستیابی به اهداف تاکتیکی محدود انجام می شود یعنی جلوگیری از حملات شیمیایی در آینده و حفاظت از نیروهای تحت حمایت آمریکا که در سوریه علیه داعش می جنگند و نه تضعیف دولت اسد یا تقویت اهرم مخالفان در گفتگوها.

به نظر گزارش، موضع تیلرسون، بازتاب درک و پذیرش این نکته است که دولت سوریه، با حمایت روسیه و ایران، در حال سربرآوردن به عنوان پیروز احتمالی در جنگ داخلی شش ساله کشور است و همچنین نشان از عقب نشینی بیشتر از از اعلامیه 2012 ژنو به حساب می آید که توسط روسیه، آمریکا و دیگر قدرت های بزرگ به امضا رسید. این اعلامیه، خواستار تاسیس یک دولت انتقالی با مشارکت اعضای دولت کنونی و مخالفان شده بود.

به نوشته این نشریه، مقام های دولت اوباما و دیگر متحدان غربی، هدف پیمان ژنو را کناره گیری بشار اسد از قدرت قرار داده بودند، هرچند دولت اوباما بعدها این درخواست را تعدیل کرد.

یک مقام وزارت خارجه آمریکا از اظهارنظر درباره گفت و گوهای محرمانه تیلرسون و گوترش خودداری اما تاکید کرد که آمریکا، 'به فرایند ژنوپلتیکی پایبند مانده و از نوعی فرایند سیاسی مناسب که بتواند مساله آینده سوریه را روشن سازد، حمایت می کند. این فرایند، از نگاه ما، سرانجام به تعیین تکلیف اسد منجر می شود'.

این مقام رسمی آمریکا افزود: «مردم سوریه باید از گذر یک فرایند سیاسی، آینده کشورشان را مشخص کنند».

گزارش در ادامه با اشاره به اقدام های آمریکا می افزاید: «تیلرسون اوایل ژوئن اعلام کرد که ترامپ به وی ماموریت داده تا مناسبات گسسته آمریکا – روسیه را بازسازی کند. وی همچنین به کنگره هشدار داده که تحریم های تازه علیه روسیه به خاطر مداخله ادعایی این کشور در روند انتخابات آمریکا، می تواند تلاش ها برای همکاری با مسکو در سوریه را ناکام گذارد.

تیلرسون در سفری به نیوزیلند تاکید کرد: «رییس جمهوری از من خواسته است تا فرایند توافق با روسیه را آغاز کنم و ببینیم که آیا می توانیم این رابطه را پایدار ساخته و از بی ثباتی بیشتر آن جلوگیری کنیم».
به نوشته گزارش، تیلرسون که مواضع کاملا متناقضی درباره دولت اسد داشته، برای گوترش روشن ساخته که دولت آمریکا، یکبار دیگر در این زمینه چرخش می کند. یک منبع مطلع می گوید که تیلرسون به دبیرکل سازمان ملل گفته 'سرنوشت اسد، مساله روسیه است و نه دولت آمریکا.'

در این زمینه، «هیتر ناورت» سخنگوی وزارت خارجه آمریکا به خبرنگاران گفته است: «دلیل دخالت ما در سوریه، بیرون کردن داعش است. این برای ما مهم است و به همین دلیل آنجا هستیم».

گزارش در پایان به نقل از «فرد هوف» مشاور پیشین وزارت خارجه برای گذار در سوریه تاکید می کند: «موضع ترامپ درباره نقش روسیه در سوریه 'گیج کننده' است». در این زمینه، گزارش می افزاید: «هیچ انسجام و هماهنگی ای وجود ندارد. هوف اشاره می گند: اینکه بگوییم روس ها مشکل اسد را حل کنند و خودمان را کنار بکشیم، یک چیز است و اینکه فکر کنیم می توانیم به طور عملی با تکیه بر روس ها به جای معقولی برسیم و نتایج خوبی به دست آوریم، یک مطلب دیگر است.

ایرنا