العالم ـ ایران ـ سیاسی
محمدجواد ظریف وزیر امور خارجه ایران در یادداشتی در سالنامه نوروزی روزنامه ایران نوشت: «مولانا میفرماید «کوی نومیدی مرو امیدهاست/ سوی تاریکی مرو خورشیدهاست»
اگر تاریخ 40 سال اخیر انقلابمان را مرور کنیم درمیبیابیم که همواره در مقاطع و لحظات حساس آن توانستهایم تهدیدهای پیشرو را به فرصتهای جدید امیدآفرین تبدیل کنیم. اگر به سیاست خارجی هم طی این دوران و در فضای روابط و مناسبات بینالمللی بنگریم، شاهد تحولات زیادی بودهایم. از جمله مهمترین این تحولات در یک دهه اخیر میتوانیم به ورود نظام بین الملل به جهان پساغربی اشاره کنیم که در آن منابع قدرت متکثر شده است وکنشگران متکثر دولتی و غیردولتی فعالانه در صحنه جهانی نقشآفرینی میکنند. دوران هژمونی به سرآمده و نه تنها سلطه جهانی یا منطقهای مطلوب نیست، بلکه ناممکن است و هیچ قدرتی نمیتواند اراده خود را بر جامعه جهانی تحمیل کند.
سیاستهای یکجانبه گرایانه، از قرائن آشکار این دگردیسی در جهان پساغربی است. اقدامات نامتعارف از جمله پشت پا زدن به تعهدات بینالمللی و اعمال تحریمهای یکجانبه از مصادیق بارز تلاش برای بازگشت به نظام گذشته حاکم بر روابط بینالمللی است که دوران آن به سر آمده و بازگشت ناپذیر است. در این شرایط، طبیعی است که کشور عزیز ما به مثابه یکی ازکنشگران مستقل و موثر در سپهر بینالمللی و منطقهای جدید با چالش واپسگرایان و متنعمان از نظم پیشین روبرو شود.
با استعانت از این بیت حافظ «شکر خدا که هر چه طلب کردم از خدا/ بر منتهای همت خود کامران شدم» منتهای همت و کوشش خود را به کار گرفته و خواهیم گرفت تا به یاری همه ملت، در پیمایش مسیر پیشرفت و آرامش ایران عزیز در عرصه سیاست خارجی نقشی سازنده ایفا کنیم. ایران کهن و تاریخی ما در سیر و سلوک خود در پس هزارهها، همواره دستخوش حوادثی صعب و سخت بوده است و اینک در آستانه سال نو، روزهای سرنوشتسازی را پشت سر میگذارد.
باید با همت بلند به سوی فردایی پرامید قدم برداریم. ما از منابع غنی و ارزشمندی از جمله تاریخ و تمدن دیرپا، جغرافیای کم نظیر، منابع سرشار طبیعی و انسانی، آموزههای دینی و اخلاقی، رهبری خردمند و جامعهای پویا و جوان برخورداریم که دستمایههای قدرتمان است؛ در کنار منابع مادی بیشمار و نقطه اتکایمان، کشتی نشستگانیم و مقصد همه ما مشترک است، در میان کشتی نشستگان تفاوتها طبیعی است، اما همه همسفرند.
در این شرایط خطیر به اجماع، انسجام ملی و همبستگی و همدلی همگانی به عنوان سنگ بنای استحکام سیاست خارجی نیازمندیم. در پرتو امید میتوان از تنگناها گذر و چالشها را به فرصتی برای ایران بزرگ تبدیل کرد. پیشاپیش نوروز بر همه هموطنان عزیز تبریک و تهنیت باد.