العالم - اروپا
علیرغم اظهارنظرهای مکرر رئیسجمهور و وزیر خارجه ایران درباره لزوم رفع تحریمها به عنوان پیش شرط هر گونه مذاکره و دیدار احتمالی بین نمایندگان ایران و آمریکا، یک نشریه آمریکایی از تحرکات رئیسجمهور فرانسه در نشست اخیر مجمع عمومی سازمان ملل برای انجام یک تماس تلفنی سه جانبه بین رؤسای جمهور فرانسه، ایران و آمریکا خبر داده است.
«رابین رایت» نویسنده نشریه «نیویورکر» در گزارش خود مدعی شده است: «عصر سه شنبه ۲۴ سپتامبر (دوم مهر) امانوئل ماکرون رئیسجمهور فرانسه میخواست با حسن روحانی همتای ایرانی خود در هتل "میلنیوم هیلتون" که روبروی خیابان مقر سازمان ملل در نیویورک واقع شده است، دیدار کند. ماکرون در نظر داشت که یک گفتوگوی تلفنی سه نفره با حسن روحانی [رئیسجمهور ایران] و رئیسجمهور [دونالد] ترامپ برقرار کند. یک تیم متخصصان فنی وارد هتل شدند تا برای ساعت ۲۱:۳۰ دقیقه یک خط تماس امن در اتاق ملاقات روحانی ایجاد کنند».
به نوشته او، «مأموریت ماکرون در نیویورک این بود که از ترامپ و روحانی در رابطه با طرح ۴ بندی (فرانسه) برای شروع دیپلماسی و اجتناب از یک جنگ دیگر در خاورمیانه یک توافق شفاهی را تضمین کند».
به باور روزنامهنگار این رسانه آمریکایی، «ماکرون امید داشت که این تماس تلفنی زمینه را برای اولین دیدار بین یک رئیسجمهور آمریکا و یک رئیسجمهور ایران از زمان انقلاب ۱۹۷۹ هموار کند».
در ادامه گزارش او آمده است: «طرح ۴ بندی ماکرون، درخواست ترامپ برای بسط مفاد مرکزی و مسائل مهم توافق ۲۰۱۵ هستهای (برجام) را پوشش میدهد. ایران متعهد به محدودیتهای دائمی بر روی برنامه هستهای خودش میشود. این طرح همچنین به درخواست ایران برای رفع تحریمهایی که سال گذشته آمریکا دوباره بر این کشور اعمال شدند، هم میپردازد و تهران قادر خواهد شد که صادرات نفتش را از سر بگیرد. فراتر از این موضوعات، این طرح نقاط تنشزای منطقهای را هم شامل میشود: ایران برای پایان دادن به جنگ پنج ساله در یمن کمک خواهد کرد و درباره امنیت و آزادی دریانوردی در سراسر خلیج فارس تعهد میدهد».
نیویورکر نوشت: «ترامپ مکرر در رابطه با علاقه خود برای دیدار با رهبران ایرانی سیگنال نشان داده است. او در جریان نشستهای مجمع عمومی سال ۲۰۱۷ و ۲۰۱۸ از طریق فرانسه پیغامهایی محرمانه ارسال کرد و خواستار ملاقات با روحانی شده بود».
رایت افزود: «ایرانیها اما اعتمادی به ترامپ ندارند. چهار روز قبل از حضور ترامپ در نیویورک (برای نشست مجمع عمومی)، دولت او دور تازهای از تحریمها علیه ایران اعمال و این بار بانک مرکزی ایران را هدف قرار داده بود».
در ادامه یادداشت منتشر شده در نشریه آمریکایی، به نشست مجمع عمومی سازمان ملل در سال جاری و تحرکات ناکام ماکرون برای برقراری گفتوگوی تلفنی سه جانبه رؤسایجمهور ایران، آمریکا و فرانسه در نیویورک اشاره شده است.
رایت افزود: «در پایان روز سه شنبه (دوم مهرماه) روحانی در حالتی نبود که باور کند، ترامپ اولین گام را برخواهد داشت و درباره برداشتن تحریمها قولی بدهد. وقتی ماکرون وارد (هتل) شد، روحانی پیشتر به اتاق خوابش رفته بود. ظریف (وزیر خارجه ایران) بعدا به من گفت که "این فقط یک بازی بود که ما را بدون ارائه تضمینهایی درباره اقدامات ترامپ، به یک دیدار بکشانند"».
این روزنامهنگار آمریکایی ادامه داد: «به گفته منابه مطلع، تماس از طرف خط ترامپ ساعت ۹:۳۰ دقیقه انجام شد. ماکرون گوشی را برداشت اما روحانی هرگز از اتاقش ظاهر نشد».
یک دیپلمات فرانسوی هم به نیویورکر گفت: «ما در چند ماه گذشته در حال کار بودهایم و در نیویورک تلاش کردیم که ایران و آمریکا در ازای کاهش تحریمها تعهدات جدیدی بپذیرند. ما اقداماتی فنی برای یک تماس تلفنی انجام دادیم اما چنین تماسی انجام نشد».
در پایان گزارش نیویورکر آمده است: «البته شاید دیپلماسی هرگز نمیرد. مقامهای فرانسوی به من گفتند که ماکرون به تلاش برای اجرای طرحش ادامه خواهد داد».
انتشار این گزارش در شرایطی صورت گرفته که پیش از این یک رسانه آمریکایی به نقل از دیپلماتهای اروپایی از طرح موسوم به «توقف در برابر توقف» فرانسه به ایران و آمریکا خبر داده بود.
طبق گزارش «پالتیکو» در این طرح قرار است آمریکا در ازای توقف اقدامات بیشتر از سوی ایران برای کاستن از تعهدات برجامی، اعمال تحریمهای بیشتر را به منظور آغاز گفتوگوها متوقف کند.
فارس