تحلیل پشت پرده فراخوان جدید رییس جمهور نظامی مصر برای گفت‌وگوی ملی

العالم - مصر

این پرسش‌ها و شائبه ها به‌ویژه زمانی مطرح ‌شد که درخواست اخیر رییس جمهوری مصر، اولین مورد در نوع خود نیست بلکه پیش از آن سه ابتکار توسط خود السیسی در سال‌های گذشته در دوران حاکمیت وی مطرح شد که تقریبا هیچ کدام به نتیجه‌ نرسیدند.

این امر ناظران را وامی دارد که درخواست اخیر وی را تنها تلاشی برای بقای حکومت خود و کاهش فشارهای ناشی از بحران اقتصادی بدانند که مصر در حال حاضر با آن روبروست.

شواهد و قرائن منفی فراخوان گفت وگوی السیسی

شماری از احزاب و سیاستمداران در گفت وگو با "العربی الجدید" معتقدند فراخوان اخیر السیسی شواهد و قرائن منفی به همراه دارد که بیانگر نیات پشت پرده و واقعی حکومت السیسی از مطرح کردن این ابتکار است.

ناظران، این فراخوان را تنها تلاشی برای کاهش فشارهایی می دانند که حکومت السیسی در نتیجه بحران اقتصادی با آن روبروست.

جالب است که نگاهی به اسامی افرادی که اخیرا در لیست عفو ریاست جمهوری قرار گرفته است بیندازیم، 41 فعال سیاسی، 13 افسر و نیروی پلیس مصر در این فهرست قرار دارند. شماری از این افراد که مورد عفو قرار گرفته اند، در سه مورد و کشتن 3 شهروند زیرشکنجه محکوم شده بودند. 5 پلیس نیز در پرونده قتل مجدی مکین شهروند قبطی در اداره پلیس امیریه (2016) حکم محکومیت گرفته بودند.

این عفو همچنین شامل پنج افسر دیگر می شود که در قتل یک شهروند تحت شکنجه در اداره پلیس حدائق القبه در قاهره دست داشتند. علاوه بر آنها، سه افسر نیز به دلیل قتل یک شهروند در استان سوهاج زیر شکنجه برای گرفتن اعتراف به جنایتی که مرتکب نشده بود، محکوم شدند که حالا مورد عفو قرار گرفته اند.

از جمله موارد منفی دیگر ، به گفته همین منابع، دستگیری برخی از شهروندان خشمگین مصری به دلیل انتقاد از مسئولان سیاسی و نهادهای دولتی است. یک روز قبل از فراخوان السیسی، سرویس های امنیتی، هاله فهمی مجری تلویزیون را پس از پخش تعدادی ویدئو در شبکه های اجتماعی درباره سوء مدیریت و بحران اقتصادی کشور، دستگیر کردند.

حدود سه روز قبل از آن، سرویس‌های امنیتی، صفا الکرابیجی روزنامه‌نگار ، دستیار سردبیر مجله رادیو و تلویزیون را به دلیل شرکت در تظاهرات کارگران ساختمان ماسپرو که برای دریافت حقوقشان دست به تظاهرات زده بودند، دستگیر کردند.

سومین مورد عملکرد منفی حکومت السیسی رییس جمهوری مصر به گفته یکی از منابع، آغاز به کار وزارت کشور برای ساخت یک زندان بزرگ با ظرفیت 20000 زندانی در منطقه الجفجافه در مرکز سینا و زیر نظر سازمان نظام مهندسی نیروهای مسلح است. خبر ساخت این زندان بزرگ به تازگی فاش شده است.

این در حالی است که رئیس جمهور مصر در ظاهر مژده آمدن مرحله ای جدید را می دهد که گشایشی برای عموم خواهد بود اما در پس پرده فعالیت های دیگری در کار است.

در همین حال، یک منبع سیاسی آگاه درباره جزئیات فراخوان اخیر السیسی می‌گوید: «همه به خوبی می‌دانند که ابتکار اخیر چیزی بیش از یک حرکت تاکتیکی نظام حاکم نبوده و بیانگر اتخاذ رویکرد جدید و واقعی نیست.

این منبع خاطرنشان کرد شخصیت هایی که اخیراً دعوت السیسی را برای شرکت در افطار خانواده مصری پذیرفتند، آن دعوت را فرصت خوبی برای آزادی دوستان خود می دانستند.

سابقه ریاکاری رییس جمهور کنونی مصر/فراخوان گفتگوی مستقیم با السیسی در سال 2015

السیسی ژانویه 2015، درست پیش از برگزاری انتخابات پارلمانی در آن زمان، فراخوانی برای گفت و گو با همه احزاب، از جمله آنهایی که «اپوزیسیون» توصیف می شوند، صادر کرد و طی آن یک گفتگوی مستقیم دو روزه با سران حدود 35 حزب سیاسی از جمله تجمع ، الوفد، سوسیال دموکرات مصر، مصریان آزاد، الکرامه، ائتلاف مردمی ، قانون اساسی، انقلاب مصر و العدل داشت. این تلاش وی برای برگزاری گفت وگو با احزاب مصر در سال 2015 در نهایت به مهندسی کامل انتخابات پارلمانی به دست سازمان اطلاعات مصر منجر شد.

در جریان گفتگوهای آن زمان، نمایندگان احزاب موضوعاتی را در رابطه با عدالت انتقالی، حمایت از احزاب، قانون انتخابات پارلمانی، افزایش توجه به بخش عمومی، کنترل قیمت ها و فعال کردن نقش دیپلماسی مردم مطرح کردند. السیسی در آن دیدار، بر اساس بیانیه رسمی پایانی ، بر "حمایت خود از تقویت حضور احزاب در عرصه سیاسی" تاکید کرده بود.

آن جلسات با امیدهای و وعده های فراوانی همراه بود، بدون اینکه بدان دست یابد. چند ماه بعد، نتایج انتخابات مجلس به طور کامل در سازمان اطلاعات کل کشور مهندسی و طراحی شد اما موضوع به همین جا ختم نشد، بلکه اعضای برخی احزاب که در آن گفت وگو حضور داشتند بازداشت و برخی از آنان هنوز در زندان به سر می برند.

یک ماه پس از گفتگوهای گسترده السیسی با سران و نمایندگان احزاب، وی به کارکنان روزنامه مصری الشروق دستور داد تا با احزاب سیاسی گفتگو و نتایج آن را به ریاست جمهوری ارائه کنند. فراخوانی که به سرعت از دستور کار خارج شد و به هیچ نتیجه ای منجر نشد.

فراخوانی براساس اصل آخرین ابتکار سال 2016

پایان سال 2016، امید نیروها و احزاب سیاسی مخالف مصر به دعوت و ابتکار جدیدی از سوی سیسی بستگی داشت که به فراخوان اخیر وی بسیار شباهت داشت. در اکتبر 2016 فراخوان السیسی در جریان "کنفرانس ملی جوانان" مطرح شد. همان زمان تعدادی از شخصیت‌ها و نمادها که به عنوان « رانده شدگان نهادهای دولتی» معروف شده بودند مانند ابراهیم عیسی نویسنده ممنوع الکار درآن زمان بر خلاف تعدادی از فعالان شرکت کننده در انقلاب 25 ژانویه که بعدها نسبت به السیسی موضع منفی گرفتند، در مقابل السیسی سخنرانی کردند. ابتکار السیسی در سال 2016 نیز تنها منجر به آزادی برخی از بازداشت شدگان در ارتباط با پرونده های آزادی عقیده شد.

در این کنفرانس از تشکیل کمیته ای برای بررسی وضعیت جوانان زندانی در ارتباط با مسائل سیاسی به ریاست اسامه غزالی حرب سخن گفته شد. نوامبر 2016، السیسی با فرمان عفو 82 جوان زندانی که بیشترشان دانشجو بودند در ارتباط با تظاهرات و آزادی عقیده، صادر کرد این تصمیم همچنین شامل آزادی یک روزنامه نگار به نام اسلام بحیری نیز شد.

در پی تظاهرات 20 سپتامبر 2019 که محمدعلی از هنرمندان مصری بدان فراخوانده بود، باعث سردرگمی دستگاه های دولتی شد و ناظران انتظار داشتند که جرقه ای برای تظاهرات گسترده باشد، شخصیت های تأثیرگذار مصری به دنبال این فراخوان بیرون آمدند تا از گشایش سیاسی و آزادی های رسانه ای بیشتری نوید بدهند، اما خیلی زود مشخص شد که همه اینها تنها تلاشی برای رها شدن از موج فزاینده خشم بود.