العالم-ایران
آنتونیو گوترش دبیرکل سازمان ملل در راستای اجرای قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت (۲۰۱۵) هفدهمین گزارش خود را ارائه کرده که در نشست امروز دوشنبه به وقت محلی ( ۲۴ ژوئن ۲۰۲۴ برابر با ۴ تیرماه ۱۴۰۳ ) بررسی می شود.
هفدهمین گزارش آنتونیو گوترش دبیرکل سازمان ملل را خانم رزماری دی کارلو معاون دبیرکل در امور سیاسی قرائت کرد.
اجرای مقررات مرتبط با برنامه هستهای
از ۱۵ دسامبر ۲۰۲۳، هیچ پیشنهاد جدیدی برای مشارکت یا اجازه فعالیت های مندرج در بند ۲ ضمیمه B قطعنامه ۲۲۳۱ (۲۰۱۵) ارائه نشده و از طریق کانال مربوطه به تصویب شورای امنیت نرسیده است. شورای امنیت اطلاعیههای جدیدی را در دوره تهیه گزارش بر اساس بند ۲ پیوست B قطعنامه ۲۲۳۱ (۲۰۱۵) برای برخی فعالیتهای مرتبط هستهای منطبق با برجام دریافت کرده است که نیازی به تأیید ندارند، اما باید به شورا یا کمیسیون مشترک برجام اطلاع داده شوند.
تصمیم برای تمدید معافیتها در مورد پروژههای منع گسترش تسلیحات هستهای پیشبینیشده توسط برنامه و مقررات مرتبط با برنامه هستهای در پیوست B قطعنامه ۲۲۳۱ (۲۰۱۵) توسط آمریکا در دست بررسی است.
حمایت دبیرخانه سازمان ملل از شورای امنیت و تسهیل کننده اجرای قطعنامه ۲۲۳۱ (۲۰۱۵)
دبیرخانه سازمان ملل با همکاری نزدیک با تسهیل کننده اجرای قطعنامه ۲۲۳۱ (۲۰۱۵) به حمایت از کار شورای امنیت ادامه داده است. همچنین دبیرخانه به ارتباط خود با گروه کاری تدارکات کمیسیون مشترک در مورد موضوعات مرتبط ادامه داده است.»»
مطابق قطعنامه ۲۲۳۱، هر شش ماه یکبار گزارش دبیرکل سازمان ملل در نشست عادی شورای امنیت سازمان ملل ارائه و سفیر و نماینده دائم جمهوری اسلامی ایران در سازمان ملل نیز در این نشست سخنرانی میکند. در نشست قبلی که ۲۷ آذر ماه ۱۴۰۲ برگزار شد، شانزدهمین گزارش دبیر کل سازمان ملل درخصوص اجرای قطعنامه ۲۲۳۱ و برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) بررسی شد.
ریاست دوره ای شورای امنیت در ماه جاری میلادی (ژوئن) برعهده کره جنوبی است.
هفدهمین گزارش دبیرکل سازمان ملل بر خلاف گزارش های قبلی بسیار کوتاه است زیرا مهر ماه ۱۴۰۲، دبیرخانه شورای امنیت سازمان ملل با ارسال یادداشتی به کشورهای عضو سازمان ملل متحد، پایان رسمی مقررات بندهای ۳، ۴ و ۶ ضمیمه ب قطعنامه ۲۲۳۱، شامل آزمایش های موشکی، محدودیت صادرات و واردات اقلام موشکی به ایران و همچنین تحریم های مربوط به توقیف اموال و ارائه خدمات مالی به افراد و نهادهای ایرانی تحت تحریم شورای امنیت را به اطلاع کشورها رساند.
بر اساس مفاد ضمیمه ب قطعنامه ۲۲۳۱، این محدودیت ها تا ۸ سال پس از اجرای برجام (۱۸ اکتبر ۲۰۲۳) ادامه داشت که در این تاریخ به وقت نیویورک، به صورت خودکار خاتمه یافت.
لغو محدودیت های مذکور در حالی صورت می گیرد که طی سال های اخیر، تلاش های سیاسی و حقوقی گسترده ای از سوی آمریکا و کشورهای غربی برای اتهام زنی و اجماع سازی در جامعه جهانی به منظور بسترسازی برای تداوم این تحریم ها صورت پذیرفته بود که نهایتا با ناکامی سیاسی و حقوقی کشورهای غربی در بازگرداندن قطعنامه های قبلی شورای امنیت، محدودیت های مذکور به صورت رسمی خاتمه یافت.
مضافاً تغییرات مذکور نیز راس ساعت ۱۲:۰۰ نیمه شب ۱۸ اکتبر ۲۰۲۳ در وب سایت سازمان ملل و فهرست یکپارچه تحریم های سازمان ملل اعمال گردیده است.
خانم رزماری دیکارلو، معاون سیاسی دبیرکل سازمان ملل نیز در نامه ای جداگانه خطاب به نماینده دائم جمهوری اسلامی ایران خاتمه مقررات مذکور و خروج افراد و نهادهای ایرانی از فهرست شورای امنیت را تایید کرد.
سایر تحریم های بین المللی شورای امنیت علیه جمهوری اسلامی ایران پیشتر در روز اجرای برجام و متعاقباً محدودیت مربوط به تسلیحات متعارف و سبک وفق قطعنامه های شورای امنیت در اکتبر سال ۲۰۲۰ خاتمه یافته بود. با لغو محدودیت های باقی مانده در روز ۱۸ اکتبر ۲۰۲۳، تمام تحریم های مرتبط با افراد و نهادهای ایرانی در سازمان ملل خاتمه یافته است.