العالم - ایران
«گدعون ساعر» وزیر امور خارجه رژیم صهیونیستی هفته پیش، در سفری بدون اطلاع عمومی راهی لندن شد و در دیداری خصوصی با «دیوید لمی» وزیر امور خارجه انگلیس درباره مذاکرات هستهای ایران رایزنی کرد. جزئیات اندکی از این ملاقات منتشر شده است، چنانکه اصل سفر ساعر نیز بهصورت مخفیانه و به دور از اطلاعرسانی عمومی انجام گرفت.
اولین بار تارنمای خبری «میدلایستآی» حضور وزیر امور خارجه رژیم صهیونیستی در لندن را فاش کرد و گزارش داد که گفتوگوها میان دو طرف، علاوه بر برنامه هستهای ایران، مذاکرات جاری میان رژیم صهیونیستی و حماس را نیز دربر گرفته است. بنا بر این گزارش، وزیر خارجه انگلیس در این دیدار خواستار پایان محاصره غزه و توقف شهرکسازیهای غیرقانونی در کرانه باختری شده است.
این ملاقات سهشنبه پیش، همزمان با میزبانی وزارت خارجه انگلیس از کنفرانس بینالمللی سودان در لندن انجام شد. در ابتدا وزارت خارجه انگلیس از اظهارنظر درباره این دیدار خودداری کرد، اما در پی فشار رسانهها، ناگزیر تأیید کرد که در گفتوگوهای میان لمی و ساعر، علاوه بر موضوعات مرتبط با غزه و شهرکسازیها، درباره مذاکرات هستهای ایران نیز رایزنی صورت گرفته است.
هرچند دو طرف از ارائه جزئیات دقیقتر این گفتوگوها خودداری کردهاند، اما زمانبندی و شیوه انجام این سفر بار دیگر الگوی تکراری رفتار رژیم صهیونیستی در مقاطع حساس مذاکرات ایران و قدرتهای جهانی را آشکار میکند. در جریان مذاکرات وین نیز، نمایندگان رژیم صهیونیستی در مراحل کلیدی و تصمیمگیری، با سفر به اتریش و رایزنیهای غیررسمی با دیپلماتهای مذاکرهکننده، تلاش کردند روند گفتوگوها را مختل کنند.
در همان دوره، مقامات انگلیسی نیز همسو با رژیم صهیونیستی کوشیدند تا از طریق فضاسازی رسانهای، مذاکرات وین را بنبستزده و ناکارآمد جلوه دهند. «لیز تراس» وزیر خارجه وقت انگلیس، بارها با اظهاراتی غیرسازنده و متناقض، تلاش کرد فضای منفی حول گفتوگوها ایجاد کند. این در حالی بود که روند مذاکرات در وین رو به جلو جریان داشت.
بررسی سوابق نشان میدهد که تغییر دولتها در لندن تأثیری بر رویکرد اصلی انگلیس در قبال موضوع هستهای ایران نداشته است. انگلیس بهعنوان یکی از طراحان و پیگیران اصلی سیاست امنیتیسازی برنامه هستهای ایران، همواره در مقاطع حساس، نقشآفرینی ویژهای در این مسیر ایفا کرده است.
تبیین این نقشآفرینی چندان دشوار نیست؛ اگر پذیرفته شود که رژیم صهیونیستی مهمترین ذینفع امنیتیسازی برنامه هستهای ایران است، آنگاه میتوان دریافت که انگلیس، بهعنوان یکی از بنیانگذاران و حامیان این رژیم، خود را موظف میداند که از این چارچوب حمایت کند.
در ظاهر، لندن از گفتوگوهای مستقیم میان تهران و واشنگتن استقبال کرده و آن را گامی مهم برای حلوفصل دیپلماتیک موضوع هستهای ایران دانسته است. پس از دور نخست مذاکرات در عمان، «همیش فالکونر» معاون وزیر خارجه انگلیس به مسقط سفر کرد تا از نزدیک در جریان تحولات قرار گیرد.
با این حال، در ادامه همان الگوی همیشگی، فالکونر در اظهاراتی به زمان محدود تا انقضای برخی بندهای قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل اشاره کرد و مدعی شد که لندن، به همراه پاریس و برلین، آماده حمایت از مذاکرات ایران و آمریکا است.
تحلیلگران معتقدند که دلگرمی واقعی لندن به روند دیپلماتیک، به ویژه در موضوع ایران و مذاکرات آتشبس اوکراین، با تردیدهایی همراه است. انگلیس از آنکه در تحرکات آمریکا نقشی محوری ندارد، ناخشنود است و این احساس حاشیهنشینی، میتواند انگیزه برخی اقدامات غیرسازنده در قبال روند گفتوگوها را تشدید کند
ضرورت عدم همراهی لندن با سناریوهای مخرب علیه ایران
سفر مخفیانه وزیر خارجه رژیم صهیونیستی به لندن و رایزنیهای پشت پرده درباره مذاکرات هستهای ایران، بار دیگر الگوی ثابت اخلال در مسیر دیپلماسی را به نمایش گذاشت. در حالی که روند گفتوگوهای تهران و واشنگتن در عمان نشاندهنده تمایل به حلوفصل اختلافات از مسیر سیاسی است، تلاش برخی بازیگران برای تضعیف این روند، نه تنها کارآمدی دیپلماسی را تهدید میکند، بلکه اعتبار ادعاهای غرب درباره حمایت از راهحلهای مسالمتآمیز را زیر سوال میبرد.
انگلیس اگر واقعاً خواهان دستیابی به توافقی پایدار و احترام به قواعد بینالمللی است، باید در عمل، فاصله خود را از اقدامات تخریبی رژیم صهیونیستی روشنتر نشان دهد و از افتادن در دام فضاسازیهای منفی پرهیز کند. در عین حال، لندن باید این واقعیت را مدنظر داشته باشد که در فضای کنونی، همراهی با رژیمی که به ارتکاب جنایات جنگی متهم است، بیش از گذشته پرهزینه شده است.
اعتراضات گسترده داخلی، از جمله درخواست دو مؤسسه حقوقی مستقر در لندن و بروکسل برای پیگرد قضایی گدعون ساعر و صدور حکم جلب او توسط دادگاههای انگلیس، نشان میدهد که افکار عمومی این کشور نیز پذیرای تسامح در برابر جنایات جنگی نیست. از این منظر، هوشیاری بازیگران غربی و پرهیز از همراهی با اقدامات مخرب در روند مذاکرات ایران و آمریکا، بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است.