العالم ـ ایران ـ سیاسی
«اسماعیل بقائی» سخنگوی وزارت امور خارجه روز یکشنبه ۲۵ آبان ماه در حاشیه کنفرانس بینالمللی «حقوق بینالملل تحت تهاجم، تجاوز و دفاع» در پاسخ به سوال ایرنا مبنی بر اینکه «پس از اقدام سه کشور اروپایی با همراهی ایالات متحده برای فعالسازی اسنپبک اقدامی خلاف دیپلماسی و مغایر روح گفتوگو بود شاهد هستیم که قرار است قطعنامه جدیدی در شورای حکام علیه ایران صادر شود. موضع ایران در قبال این تلاش برای صدور قطعنامه چیست؟» گفت: رویکرد سه کشور اروپایی که بیشتر به نظر میرسد تحت فشار و نفوذ آمریکا و متأسفانه بدون نگاه مستقل صورت میگیرد. همچنان تقابلی است؛ رویکردی که پیشتر نیز آزموده شده و ما میگوییم «آزموده را آزمودن خطاست»، اما ظاهراً اصرار دارند همان روشهای خطای قبلی را تکرار کنند. کاری که در سطح شورای حکام میخواهند انجام دهند، اسماً یک قطعنامه فنی است، اما میدانیم که این قطعنامه صرفاً فنی نیست و فراتر از آن عمل میکند. در واقع تلاش دارند همان کاری را که در شورای امنیت سازمان ملل کردند و به ادعای خودشان تلاش برای بازگرداندن قطعنامههای لغو شده شورای امنیت بود اینجا نیز با رویکرد مشابه انجام دهند.
وی ادامه داد: همانطور که به خاطر دارید، در شورای امنیت این اقدام با واکنش منفی جامعه بینالمللی روبهرو شد و دو عضو دائم شورا با رویکرد سه کشور اروپایی و آمریکا مخالفت کردند. انتظار ما این است که در سطح شورای حکام و آژانس بینالمللی انرژی اتمی نیز دو کشور مهم و عضو دائم شورای امنیت یعنی چین و روسیه با این رویکرد مخالفت کنند. اساساً این اقدام نشان میدهد که ادعاهای تکراری آنها مبنی بر آمادهبودن برای گفتگو و مذاکره، جدی نیست. این اقدام هیچ سازگاری با ادعای تمایل به دیپلماسی درباره موضوع هستهای ایران ندارد.
توافق با دیکتهکردن همخوانی ندارد
سخنگوی وزارت امور خارجه همچنین در پاسخ به این سوال که «وزیر امور خارجه و برخی دیگر از مقامات ما اعلام میکنند که پیامهایی را برای مذاکره از طریق واسطهها دریافت میکنید. آیا رویکرد ایالات متحده نسبت به مسئله گفتگو تغییر کرده یا همچنان، همانطور که آقای وزیر گفتند، درصدد دیکته کردن یک توافق به جمهوری اسلامی ایران هستند؟» گفت: ببینید، اساساً توافق با دیکتهکردن همخوانی ندارد؛ توافق را نمیتوان دیکته کرد، بلکه باید مذاکره و تفاهم کرد. در مورد صحبتهایی که درباره ردوبدل شدن پیامها مطرح میشود، باید گفت این امر جدیدی نیست؛ همیشه در چنین وضعیتهایی برخی کشورها چه در منطقه و چه خارج از منطقه تلاش میکنند برای جلوگیری از تشدید تنش ایدههایی مطرح کنند و کمکهایی ارائه دهند. اما اینکه این پیامرسانیها در راستای شکلگیری یک «مذاکره معنادار» باشد، ما اکنون در آن مرحله نیستیم.
وی ادامه داد: جمهوری اسلامی ایران نیازی به گفتن ندارد؛ بارها نشان داده که همیشه از گفتگو و دیپلماسی هم برای حفظ منافع ملت ایران و هم برای حفظ صلح و ثبات در منطقه استفاده کرده است. ما هرگز ترسی از گفتگو و مذاکره نداشتیم. کسانی از مذاکره گریزاناند که منطق ضعیفی دارند یا اصلاً منطق ندارند. کسانی از مذاکره گریزاناند که با وجود ادعاهایشان، در میانه مذاکرات متوسل به زور میشوند.
بقائی در پایان گفت: یک نکته را همیشه به دوستان رسانه توصیه میکنم؛ خواهش میکنم هر زمان بحثی درباره مذاکره و گفتگو میان ایران و آمریکا مطرح میشود، این پیشینه را در نظر داشته باشید. هنوز کمتر از چهار ماه از زمانی میگذرد که در میانه یک روند مذاکراتی، آمریکا اقدام به بهرهگیری از زور کرد. ما گفتهایم و باز هم تکرار میکنیم که هر مذاکرهای لوازمی دارد. تحقق مذاکره و دیپلماسی مستلزم این است که طرفهای یک روند مذاکراتی بهدنبال همهچیزخواهی و دیکته کردن نباشند. هنگامی که این شرط محقق شود، فکر میکنم ایران همانطور که پیشتر هم نشان داده از دیپلماسی برای تأمین منافع ملی درنگ نخواهد کرد.
کنفرانس بینالمللی «حقوق بینالملل تحت تهاجم، تجاوز و دفاع» روز یکشنبه ۲۵ آبان در تهران و با سخنرانی افتتاحیه وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران آغاز شد. این اجلاس، در یک روز کاری کامل و در قالب چهار نشست اصلی برگزار خواهد شد و به بررسی چالشهای فزاینده علیه اصول بنیادین حقوق بینالملل میپردازد. در این نشست ۳۵۰ میهمان بینالمللی و داخلی، شامل هیاتهای دیپلماتیک، استادان و تحلیلگرانی از کشورهای فرانسه، ایتالیا، یونان، لبنان، عراق، ایرلند، اسلواکی، انگلیس، فنلاند، روسیه و کشورهای دیکر منطقه در قالب پنلهای تخصصی به بررسی ابعاد حقوقی تجاوز و دفاع در چارچوب حقوق بینالملل میپردازند.