العالم _ فلسطین اشغالی
هزاران اسرائیلی ساعتها مقابل سفارت پرتغال در سرزمینهای اشغالی به انتظار ایستادند؛ چرا که بسیاری از آنان پس از ناکامی در ثبت نام آنلاین، ناچار به رزرو مستقیم و مراجعه حضوری شدند.
طبق قانون مصوب ۲۰۱۵، پرتغال به نوادگان یهودیان سفاردی امکان دریافت تابعیت میدهد. این قانون که سالها نوعی فرصت مهاجرتی خاص به شمار میرفت، امروز به گزینهای اضطراری برای بسیاری از اسرائیلیها تبدیل شده است؛ بهویژه پس از تشدید بحران امنیتی و سیاسی و حمله ویرانگر اخیر به غزه.
دارندگان پاسپورت پرتغالی تنها از آزادی تردد در اتحادیه اروپا برخوردار نمیشوند، بلکه از فرصتهای تحصیل، اشتغال و زندگی در محیطی امنتر نیز بهرهمند خواهند شد. آمارهای پیشین نشان میدهد از سال ۲۰۱۵ تاکنون حدود ۱۱۲ هزار و ۲۹۷ اسرائیلی برای دریافت تابعیت پرتغال درخواست دادهاند و تنها در سالهای ۲۰۲۱ و ۲۰۲۲ بیش از ۲۰ هزار درخواست در سال ثبت شده است. با وجود سختگیریهای اخیر دولت پرتغال، موج تقاضا همچنان رو به افزایش است؛ موضوعی که ازدحام مقابل سفارت را توضیح میدهد.
عاهد فروانه، کارشناس فلسطینی، افزایش درخواستها برای تابعیت دوم را نشانهای از مهاجرت معکوس و بحران عمیق در ساختار داخلی رژیم اشغالگر میداند. او میگوید میل به داشتن گذرنامه دوم پیش از هفتم اکتبر نیز وجود داشت، اما پس از آن جهشی چشمگیر یافته است. به گفته فروانه، تقریباً همه در "اسرائیل" به دنبال راه فراری برای آیندهای نامطمئن هستند، در حالی که دولت از نگرانی نسبت به خروج جمعیت و کاهش کنترل، تلاش میکند با برخی کشورها برای محدود کردن تسهیلات مهاجرتی وارد مذاکره شود.
فروانه همچنین افزایش مهاجرت و تلاش گسترده برای دریافت تابعیتهای جایگزین را بازتابی از شکنندگی ساختاری و تزلزل نهادهای دولت رژیم صهیونیستی توصیف میکند و یادآور میشود که اعتراضات گسترده پیش از هفتم اکتبر، که خواستار اصلاحات قضایی بودند، نشانهای زودهنگام از عمق شکاف و تنش اجتماعی در این رژیم بود.
ازدحام اسرائیلیها برای پناه بردن به تابعیت کشورهای دیگر، تصویری روشنگر از واقعیت سیاسی امروز منطقه ارائه میدهد: در حالی که اسرائیلیها در جستجوی امنیت در خارج از اراضی اشغالی صف میکشند، فلسطینیان در غزه و دیگر مناطق محاصره شده همچنان با تهدیدهای روزانه علیه جان، خانه و آینده خود روبهرو هستند. صفهای طولانی مقابل سفارت پرتغال از بیم و گریز حکایت میکنند، در حالی که رنج و مقاومت مردم فلسطین روایت دیگری از پایداری و ایستادگی را به جهان یادآوری میکند.