العالم - اقتصادی
شهر چولپونآتا در قرقیزستان میزبان مجموعهای از دیدارهای دوجانبه و نشست مشورتی غیررسمی سران کشورهای آسیای مرکزی و جمهوری آذربایجان بود؛ نشستی که بر توسعه همکاریهای منطقهای و اجرای پروژههای مشترک متمرکز بود.
پیش از این نشست، سادیر جاپاروف رئیسجمهور قرقیزستان و شوکت میرضیایف رئیسجمهور ازبکستان مذاکرات دوجانبهای برگزار کردند. روابط دو کشور که پس از ناآرامیهای سال ۲۰۱۰ با تنش همراه بود، اکنون به گفته میرضیایف به «اوج تاریخی» رسیده است. حجم تجارت دوجانبه به حدود ۱.۲ میلیارد دلار افزایش یافته، حدود ۴۵۰ سرمایهگذاری مشترک شکل گرفته و صندوق توسعه مشترک، پروژههای اقتصادی را حمایت میکند.
دو طرف همچنین پیمان روابط متفقین را امضا و اسناد همکاری در زمینه تعیین بخشهایی از مرز مشترک و استفاده از چشمه «چاشما» را مبادله کردند. میرضیایف، راهآهن چین-قرقیزستان-ازبکستان را مهمترین پروژه مشترک دو کشور دانست و تأکید کرد این طرح میتواند نقشه حملونقل اوراسیا را دگرگون کند.
در نشست مشورتی سران، موضوعاتی همچون همگرایی منطقهای، توسعه کریدورهای حملونقل، امنیت انرژی، سرمایهگذاری و هماهنگی سیاست خارجی در دستور کار قرار گرفت. جاپاروف با اشاره به حمایت کشورهای منطقه از نامزدی قرقیزستان برای عضویت غیردائم شورای امنیت سازمان ملل، پیشنهاد ایجاد ویزای گردشگری مشترک برای سفر در سراسر آسیای مرکزی را نیز مطرح کرد.
حضور جمهوری آذربایجان بهعنوان عضو کامل این سازوکار، بر اهمیت روزافزون همکاریهای دو سوی دریای خزر افزود. الهام علیاف رئیسجمهور آذربایجان اعلام کرد با قرقیزستان پیمان روابط متحدانه امضا شده و سرمایه صندوق توسعه مشترک دو کشور از ۱۰۰ میلیون دلار به ۲۰۰ میلیون دلار افزایش خواهد یافت.
سران منطقه همچنین بر توسعه کریدور میانی و تقویت نقش راهآهن چین-قرقیزستان-ازبکستان در اتصال آسیا و اروپا تأکید کردند. به باور آنان، جمهوری آذربایجان با برخورداری از موقعیت راهبردی در دریای خزر، حلقه ارتباطی مهمی میان آسیای مرکزی و بازارهای اروپایی به شمار میرود.
در حوزه انرژی، امامعلی رحمان رئیسجمهور تاجیکستان پیشنهاد ساخت یک پالایشگاه بزرگ منطقهای را مطرح کرد و آن را راهکاری برای کاهش آسیبپذیری کشورهای منطقه در برابر نوسانات بازار جهانی انرژی دانست؛ موضوعی که پس از کمبود سوخت در برخی کشورهای منطقه اهمیت بیشتری یافته است.
نشست چولپونآتا با تصویب بیانیه پایانی به کار خود پایان داد. در این بیانیه، کشورهای شرکتکننده بر گسترش همکاری در زمینههای اقتصادی، حملونقل، انرژی، امنیت و تبادلات انسانی تأکید کردند. همچنین اعلام شد هشتمین نشست مشورتی سران کشورهای آسیای مرکزی و جمهوری آذربایجان، ۸ اکتبر ۲۰۲۶ در منطقه گردشگری «آوازه» ترکمنستان برگزار خواهد شد.
برآیند این نشست نشان میدهد قالب مشورتی کشورهای آسیای مرکزی از یک بستر گفتوگوی سیاسی، به سازوکاری برای اجرای پروژههای مشترک منطقهای تبدیل شده است؛ روندی که میتواند همگرایی اقتصادی و ژئوپلیتیکی آسیای مرکزی و قفقاز جنوبی را در سالهای آینده تقویت کند.
آدرس سایت فارسی: fa.alalam.net
آدرس سایت فارسی : fa.alalam.ir