العالم - اختصاصی العالم
برنامه «العین الاسرائیلیه» (نگاه اسرائیلی) در این قسمت با حضور عبدالله قمح، نویسنده و تحلیلگر سیاسی، از شبکه العالم پخش شد و به بررسی ابعاد این موضوعات پرداخت.
مداخله ترامپ در انتخابات رژیم صهیونیستی
یکی از مهم‌ترین تحولات اخیر، اعلام حمایت آشکار دونالد ترامپ از بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر کنونی رژیم اشغالگر در انتخابات پیش روست؛ حمایتی که این بار بیش از هر زمان دیگری برجسته شده است.
عبدالله قمح، کارشناس و تحلیلگر مسائل سیاسی در این خصوص گفت که ترامپ، نتانیاهو را تنها فردی معرفی می‌کند که می‌تواند فرماندهی جنگ را در دست داشته باشد. این موضع نشان می‌دهد که، پروژه آمریکا و رژیم اسرائیل هنوز به پایان نرسیده و برای تکمیل آن، فردی مانند بنیامین نتانیاهو لازم است.
البته حمایت آمریکا از نامزدهای انتخابات این رژیم موضوع تازه‌ای نیست. در دهه ۱۹۹۰ نیز آمریکا، در دوران ریاست‌جمهوری جورج بوش پدر، از اسحاق رابین در سال ۱۹۹۲ حمایت کرد و در سال ۱۹۹۶ نیز، تا آنجا که به یاد دارم، از نتانیاهو در رقابت با شیمون پرز پشتیبانی کرد. بنابراین، مداخله آمریکا در انتخابات رژیم اسرائیل سابقه دارد.
وی تصریح کرد: اما نکته مهم این است که این حمایت تنها حدود ۱۰ روز پیش از برگزاری انتخابات صورت می‌گیرد و می‌تواند شانس نتانیاهو را در جامعه داخلی رژیم صهیونیستی افزایش دهد و بر موضع رقبای او تأثیر بگذارد. به اعتقاد من، ورود آشکار آمریکا به این موضوع، در صورت مشخص نشدن نتیجه انتخابات و ناتوانی یک طرف از کسب پیروزی قاطع، می‌تواند به اختلافات و منازعات داخلی در جامعه رژیم دامن بزند.
با این حال، مسئله مهم‌تری نیز وجود دارد: ترامپ از نتانیاهو در انتخابات "اسرائیل" حمایت می‌کند و در مقابل، انتظار دارد لابی صهیونیستیِ مذهبی و افراطی از حزب جمهوری‌خواه در انتخابات آمریکا پشتیبانی کند. انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا قرار است سوم نوامبر برگزار شود؛ یعنی چند روز پس از انتخابات "اسرائیل".
این کارشناس خاطرنشان کرد که این یک مبادله منافع است که بیش از آنکه به سود "اسرائیل" باشد، به نفع دونالد ترامپ تمام می‌شود. شیوه آشکار و بی‌پرده این مداخله حتی در رسانه‌های اسرائیلی نیز بازتاب منفی داشته است.
وی با اشاره به این موضوع گفت: از سوی دیگر، بنیامین نتانیاهو در داخل رژیم اسرائیل با مشکل جدی روبه‌روست. او برای تشکیل کابینه به حدود ۶۱ کرسی از مجموع ۱۲۰ کرسی کنست نیاز دارد. هرچند برخی رسانه‌های اسرائیلی، به‌ویژه شبکه ۱۴ که به او نزدیک است، از نزدیک شدنش به کسب اکثریت سخن می‌گویند، اطلاعات منتشرشده از داخل "اسرائیل" حاکی از آن است که او همچنان برای رسیدن به این تعداد کرسی به ائتلاف‌سازی نیاز دارد.
این کارشناس در ادامه تصریح کرد که قطعاً چنین حمایتی می‌تواند به او کمک کند. آمریکا طبیعتاً می‌تواند با هر نخست‌وزیری همکاری کند، اما مشخصاً نتانیاهو را انتخاب کرده است؛ زیرا او را تنها کسی می داند که توانایی پیشبرد حملات و مشارکت دادن آمریکا در هرگونه حمله احتمالی به ایران را دارد.
احتمال حمله مشترک به ایران
دیگر موضوع مطرح شده در این بخش از برنامه "العین الاسرائیلیه" حمایت ترامپ از نتانیاهو در حمله احتمالی به ایران است.
عبدالله قمح در این خصوص گفت اطلاعاتی که به‌ویژه به بیروت می‌رسد، نشان‌دهنده جدی بودن احتمال جنگ یا حمله نظامی رژیم صهیونیستی علیه جمهوری اسلامی ایران است.
وی افزود: سفرهای دیپلماتیک به بیروت نیز با هدف کنترل اوضاع داخلی لبنان انجام می‌شود؛ از جمله اینکه حزب‌الله وارد این نبرد نشود. بنابراین، همه نشانه‌ها حاکی از آن است که ممکن است وارد دور تازه‌ای از جنگ شویم. دونالد ترامپ اکنون می‌خواهد شرایط و زمینه‌های لازم را با طرف اسرائیلی و به‌طور مشخص با بنیامین نتانیاهو هماهنگ کند تا نتانیاهو این مأموریت را بر عهده بگیرد.
عبد الله قمح در ادامه گفت: در دولت آمریکا معتقدند که جایگزین‌های نتانیاهو در ساختار سیاسی رژیم اسرائیل نمی‌توانند با همان قدرت و شدت عمل کنند یا تصمیم‌هایی با همان سطح از قاطعیت بگیرند. از نگاه آمریکا پروژه هنوز تکمیل نشده و برای تکمیل آن، حضور بنیامین نتانیاهو ضروری است.
وی خاطرنشان کرد: البته این مداخله آشکار آمریکا پیامدهای منفی‌ای در داخل "اسرائیل" خواهد داشت. مخالفان نتانیاهو ممکن است بگویند که او برای پیشبرد اهدافش به آمریکا متوسل شده است. اما از نگاه حاکمان فعلی "اسرائیل"، این رژیم در وضعیت جنگی قرار دارد و برای ادامه جنگ به نتانیاهو و حمایت آمریکا نیازمند است.
نگرانی صهیونیستها از جنگ با ایران
عبدالله قمح درباره بازتاب مسئله جنگ با ایران در داخل جامعه رژیم اشغالگر گفت: امروز عده‌ای نمی‌خواهند بنیامین نتانیاهو مدیریت جنگ را بر عهده داشته باشد، زیرا نمی‌خواهند او برای همیشه نخست‌وزیر بماند. آن‌ها او را متهم می‌کنند که از شرایط موجود برای تثبیت قدرت خود بهره‌برداری می‌کند. اگر از بالا به موضوع نگاه کنیم، باید بپرسیم آیا این جنگ به نفع اسرائیل است یا خیر. از نگاه اسرائیل و آمریکا، عقب‌نشینی به معنای شکست است و به همین دلیل معتقدند که باید به مسیر فعلی ادامه دهند.
وی افزود: مسئله در "اسرائیل" مخالفت با جنگ نیست؛ نظرسنجی‌ها نشان می‌دهد که حمایت از جنگ علیه ایران بالاست. اختلاف بر سر این است که چه کسی باید جنگ را اداره کند: نتانیاهو، یائیر لاپید یا آویگدور لیبرمن؟ همه آن‌ها خواهان جنگ هستند.
برای مثال، گادی آیزنکوت پیش از انتخابات گفته است که اسرائیل هیچ منفعتی در خروج از لبنان ندارد. این موضع چه تفاوتی با سخنان بنیامین نتانیاهو دارد؟
وی در ادامه گفت: مشکل اصلی بر سر شخص نتانیاهوست. مخالفانش نمی‌خواهند او به رهبری مطلق تبدیل شود؛ آن‌ها می‌خواهند او را از قدرت کنار بزنند و مانع ادامه حکومتش شوند. در عین حال، همه می‌خواهند از نتایج جنگی که تاکنون رخ داده، بهره‌برداری کنند و اعتبار آن را به نام خود ثبت کنند. از نگاه آن‌ها، "اسرائیل" و آمریکا در این جنگ به نقطه‌ای رسیده‌اند که هر نخست‌وزیر بعدی می‌تواند از نتایج آن برای تثبیت جایگاه خود استفاده کند. به همین دلیل، مخالفان نتانیاهو نمی‌خواهند او تنها کسی باشد که از این جنگ و پیامدهای آن سود سیاسی می‌برد.
انتقادها از عملکرد نتانیاهو در برابر ایران
عبد الله قمح با اشاره به انتقادهای موجود در داخل فلسطین اشغالی نسبت به عملکرد نتانیاهو در جنگ با ایران خاطرنشان کرد پذیرش توانمندی‌های موشکی ایران دیگر قابل انکار نیست؛ موشک‌ها به خانه‌ها اصابت کرده‌اند و آثار حملات همچنان در زندگی مردم دیده می‌شود. این واقعیت، روایت رسمی "اسرائیل" را که مدعی بود موشک‌های ایران به اهداف خود نرسیده‌اند، زیر سؤال می‌برد.
مسئله دیگر استفاده از این موضوعات به‌عنوان ابزار انتخاباتی است. در "اسرائیل"، یکی از اتهام‌هایی که علیه نتانیاهو مطرح می‌شود، این است که او به دیدار آوارگان نرفته است. این در حالی است که نتانیاهو به جامعه دروزی "اسرائیل" نزدیک شده و از حمایت آن‌ها برخوردار شده است؛ اتفاقی که در داخل "اسرائیل" چندان معمول نیست. همچنین او از ارتباط با ابو محمد الجولانی، سخن گفته و خود را کسی معرفی کرده که امنیت را تأمین می‌کند.
وی افزود: مسئله نگران‌کننده‌تر این است که تحولات اخیر باعث ایجاد شکاف‌هایی در میان اعراب داخل اسرائیل و در میان جریان‌های سیاسی عربی شده است. نتانیاهو اکنون به شیوه‌ای عمل می‌کند که می‌توان آن را سیاست «تفرقه بینداز و حکومت کن» نامید؛ یعنی اختلافات را افزایش می‌دهد و با نمایش قدرت می‌کوشد در انتخابات پیروز شود.
تحولات یمن و ناتوانی عربستان در مقابله با انصارالله
عبد الله قمح درباره تحولات یمن و ناتوانی عربستان در برابر پیشروی نیروهای مسلح یمن گفت: اسرائیلی‌ها از منظر راهبردی به این ناتوانی توجه دارند؛ زیرا معتقدند ممکن است عربستان در مقطعی ناچار شود از "اسرائیل" درخواست کمک کند؛ پیشنهادی که پیش‌تر نیز مطرح شده است.
وی افزود: پیش از تحولات اخیر منطقه، عربستان همواره برای به‌رسمیت نشناختن "اسرائیل" به مسئله تشکیل کشور فلسطین و راه‌حل دوکشوری استناد می‌کرد. اما به اعتقاد من، "اسرائیل" اکنون می‌خواهد با عربستان معامله کند. آمریکا، عربستان را در زمینه پیشبرد راه‌حل دوکشوری همراهی نکرده و "اسرائیل" می‌کوشد از این وضعیت بهره ببرد: ما از نظر نظامی علیه "حوثی‌ها" به شما کمک می‌کنیم و شما نیز بدون آنکه مسئله تشکیل کشور فلسطین و راه‌حل دوکشوری مطرح باشد، ما را به رسمیت بشناسید؛ این همان مسیری است که "اسرائیل" در پی پیشبرد آن است. بنابراین، تأکید مداوم رسانه‌های اسرائیلی بر ناتوانی عربستان، پیامی به ریاض است مبنی بر اینکه "اسرائیل" برای کمک به آن آمادگی دارد.
وی در ادامه گفت: وقتی آمریکا عربستان را در یمن تنها گذاشت و به آن کمک نکرد، این وضعیت می‌تواند عربستان را به سمت درخواست کمک از دشمن اسرائیلی سوق دهد، نه از آمریکا.
منطقه اکنون به سمت ترتیبات جدیدی حرکت می‌کند. آمریکا می‌خواهد مسئله راه‌حل دوکشوری را کنار بگذارد و عربستان را یکی از بازیگران اصلی این روند می‌داند.
ساخت بزرگ‌ترین سفارت امارات در قدس اشغالی
عبد الله قمح درباره تصمیم امارات به ساخت بزرگ‌ترین سفارت در فلسطین اشغالی در قدس – که حتی از سفارت آمریکا هم بزرگتر است - گفت که میان امارات و رژیم اسرائیل یک ائتلاف راهبردی وجود دارد که بر چند اصل استوار است؛ اصل نخست، تلاش امارات برای پیشی گرفتن از سایر کشورهای عربی و تبدیل شدن به یک قدرت پیشرو در منطقه است. دوم اینکه گسترش نفوذ امارات تنها به "اسرائیل" محدود نمی‌شود. این کشور در لیبی، شمال آفریقا، شاخ آفریقا، سومالی‌لند و لبنان نیز حضور و نفوذ خود را گسترش داده است.
وی افزود: امارات می‌خواهد به‌عنوان کشوری قدرتمند ظاهر شود و جایگاه عربستان را در منطقه به دست آورد؛ به‌گونه‌ای که در نهایت به متحد اصلی رژیم اسرائیل تبدیل شود. این مسئله بر روابط امارات با دیگر کشورهای منطقه نیز تأثیر خواهد گذاشت.
عبدالله قمح تصریح کرد: از نگاه حاکمان امارات، کشته شدن هزاران نفر در فلسطین اشغالی مانع پیگیری اهداف منطقه‌ای آن‌ها نشده است. آن‌ها خود را تنها بازیگری می‌دانند که توانایی رهبری منطقه را دارد.
میانجی‌گری آمریکا و جمهوری آذربایجان میان ترکیه و اسرائیل
عبدالله قمح با اشاره به تلاش آمریکا برای میانجی‌گری میان ترکیه و رژیم صهیونیستی گفت: ترکیه با گسترش نفوذ "اسرائیل" در منطقه به‌گونه‌ای برخورد می‌کند که آن را تهدیدی برای خود می‌داند. تحولات سوریه نیز بر شدت تنش میان دو طرف افزوده است. "اسرائیل" می‌خواهد نشان دهد که پیروز جنگ است و اجازه نمی‌دهد قدرت دیگری، به‌ویژه ترکیه، در این روند با آن شریک شود.
در مقابل، ترکیه معتقد است تحولات منطقه بزرگ‌ترین تهدید برای این کشور را ایجاد کرده است؛ به‌خصوص در شرایطی که رژیم اسرائیل به مرزهای ترکیه نزدیک شده است. آنکارا چنین وضعیتی را نمی‌پذیرد.
وی افزود: درباره جمهوری آذربایجان باید گفت که این کشور، با وجود ترک‌زبان بودن، یکی از متحدان اصلی رژیم صهیونیستی به شمار می‌رود. به اعتقاد من، "اسرائیل" و آمریکا از جمهوری آذربایجان استفاده می‌کنند؛ نه لزوماً برای حمایت از ترکیه یا متقاعد کردن آن، بلکه برای اعمال فشار بر آنکارا و وادار کردن ترکیه به پذیرش راه‌حل‌های مورد نظرشان.