العالم - آفریقا
به گزارش پایگاه خبری «فوکوس آفریکا»، انتخابات برنامهریزی شده دی ماه در سودان جنوبی قرار است به سالها دوره انتقالی در کشور پایان دهد اما در حالی که تنها چند ماه به زمان تعیینشده باقی مانده، پیششرطهای اصلی برای برگزاری انتخابات فراهم نیست و خشونتها همچنان در حال افزایش است.
بر اساس ارزیابی ناظران بینالمللی، آمادهسازیها برای برگزاری انتخابات ۲۲ دسامبر (سهشنبه اول دی) در سودان جنوبی به مراتب از برنامه زمانی عقبتر است. شورای امنیت سازمان ملل روز پنجشنبه ۱۵ مرداد (ششم اوت) بار دیگر به بررسی مرحله گذار سیاسی در سودان جنوبی پرداخت و اعلام کرد که پیششرطهای اصلی حقوقی، امنیتی و مالی همچنان برآورده نشدهاند.
«آنیتا کیکی گبهو» نماینده ویژه دبیر کل سازمان ملل و رئیس هیات اعزامی این سازمان به سودان جنوبی (UNMISS)، نسبت به فراهم شدن شرایط برای برگزاری انتخاباتی معتبر، صلحآمیز و فراگیر در زمان مقرر ابراز تردید و اضافه کرد که سطح اعتماد میان بازیگران اصلی سیاسی همچنان پایین است.
وی گفت: نگرانیها درباره برقرار شدن به موقع شرایط لازم برای انتخاباتی معتبر، صلحآمیز و فراگیر در حال افزایش است. نماینده سازمان ملل افزود که این مسائل باید در کنار چالشهای مرتبط دیگر از جمله درگیریهای نظامی بخصوص در ایالت «جونگلی» و چرخههای خشونتهای جوامع در ایالتهای دیگر مورد توجه قرار گیرند.
نماینده ویژه دبیر کل سازمان ملل گفت که سودان جنوبی میزبان ۱.۴ میلیون آواره از کشور سودان است و همچنین بیماری وبا یک تهدید به شمار میرود که فشار بیشتری بر سامانههای شکننده کشور وارد میکند.
«جرج آگری اُوینو» رئیس کمیسیون نظارت بر توافق صلح سال ۲۰۱۸ نیز مقدمات انتخابات را «بسیار عقبتر از برنامه زمانبندی» توصیف کرد و گفت که پیششرطهای اساسی همچنان برآورده نشدهاند.
این در حالی است که دولت انتقالی سودان جنوبی بتازگی تصمیم گرفت تدوین قانون اساسی جدید و سرشماری نفوس را از روند انتخابات جدا کند. اُوینو از این تصمیم انتقاد کرد و گفت که این تغییر، مطابق با رویههای پیشبینیشده در توافق صلح انجام نشده است. وی خواستار تصمیمگیری فوری در مورد ادغام نیروهای مسلح، تعیین فضای عملیاتی سیاسی برای احزاب و همچنین تأمین بودجه و تجهیز نهادهای انتخاباتی شد.
این انتخابات که پیش از این نیز چندین بار به تعویق افتاده، قرار است به مرحله انتقالی گذار که سالها در این کشور نوپا ادامه داشته، پایان دهد. «سالوا کِر» رئیس جمهور سودان جنوبی پیش از این اصلاحاتی را در توافقنامه صلح ۲۰۱۸ امضا کرد که موانع قانونی برای برگزاری انتخابات عمومی را از بین میبرد.
این اصلاحات، الزام تکمیل تدوین قانون اساسی دائمی و انجام سرشماری ملی قبل از انتخابات را حذف میکند. این فرآیندها پس از رأیگیری تکمیل خواهند شد و امکان برگزاری انتخابات بر اساس قانون اساسی انتقالی فعلی و قانون انتخابات را فراهم میکنند.
گام بعدی، تطبیق قانون اساسی انتقالی و قانون انتخابات با اصلاحات جدید خواهد بود. این اصلاحات قبلاً توسط پارلمان کشور تصویب شده بود. انتخابات عمومی قرار است ۲۲ دسامبر ۲۰۲۶ (اول دی ماه) برگزار شود که این اولین انتخابات ملی از زمان استقلال سودان جنوبی در سال ۲۰۱۱ خواهد بود. سالوا کِر پیش از این قصد خود را برای شرکت در انتخابات اعلام کرده است. اولین انتخابات سودان جنوبی از زمان استقلال این کشور پیش از این نیز دو بار در سالهای ۲۰۲۲ و ۲۰۲۴ به تعویق افتاده است.
نماینده سودان جنوبی: چالشهای انتخاباتی قابل مدیریت هستند
نماینده سودان جنوبی در نشست شورای امنیت سازمان ملل، در پاسخ به انتقادها و نگرانیهای مطرح شده گفت کشورش «متعهد به تضمین اجرای تمام روندهای قانونی مطابق با قانون اساسی کشور» است. وی افزود که هر چند چالشهایی در ارتباط با انتخابات پا برجا هستند اما تاکید کرد که این چالشها «قابل مدیریت» هستند.
نماینده سودان جنوبی با بیان اینکه موانع اصلی در این مسیر شناخته شده هستند، گفت: ناامنی ناشی از فعالیت گروههای مسلح و مشکلات شدید اقتصادی ناشی از نظام تحریمها را از مشکلات اصلی کشورش دانست و خواستار شفافیت بیشتر در خصوص معیارها لغو تحریمها شد.
وی با تاکید بر تعهد دولت سودان جنوبی به همکاری سازنده با همه شریکان، اظهار داشت که مردم کشورش مستحق صلح، ثبات و فرصت تعیین سرنوشت از طریق ابزارهای دموکراتیک هستند.
سازمان ملل متحد بتازگی اعلام کرد شدت درگیریهای نظامی در سودان جنوبی از زمان توافق صلح سال ۲۰۱۸ تاکنون بیسابقه بوده است. دور تازه درگیریها در سودان جنوبی بین جناحهای وفادار به «سالوا کِر» رئیس جمهوری و «ریک ماکار» رقیب دیرینه او از اواخر ماه دسامبر سال گذشته (اوایل دی ماه ۱۴۰۴) در ایالت جونگلی واقع در شمال جوبا پایتخت این کشور آغاز شد.
دولت سودان جنوبی میگوید پیشروی نیروهای مخالف «تهدیدی جدی برای صلح» است و خواستار توقف درگیریها در جونگلی شده و این درحالی است که سازمان ملل متحد نسبت به تشدید درگیریها و آوارگی ۱۸۰ هزار نفر هشدار داده است.
پس از جدا شدن سودان جنوبی و استقلال از کشور سودان در سال ۲۰۱۱ میلادی، سالوا کِر و ریک ماکار از سال ۲۰۱۳ به مدت پنج سال درگیر جنگ داخلی شدند تا اینکه در سال ۲۰۱۸ به توافق صلح رسیدند.
دو طرف در سپتامبر ۲۰۱۸ به توافقی موسوم به «توافق حل و فصل مناقشه در جمهوری سودان جنوبی» دست یافتند که منجر به تشکیل یک دولت مشترک شد که با ادامه درگیریها در یک سال گذشته در حال تضعیف و فروپاشی بوده است. ماکار از دولت تشکیل شده بر اساس تقسیم قدرت، اخراج شده و در ارتباط با اتهامات «جرایم علیه بشریت» در حال محاکمه است.
کشور سودان از زمان کسب استقلال در سال ۱۹۵۶ صحنه تنش و ناآرامی طولانی بوده و ۲۰ اقدام برای کودتا و دو جنگ داخلی ویرانگر یکی در سالهای ۱۹۵۵ تا ۱۹۷۲ و دیگری در سالهای ۱۹۸۳ تا ۲۰۰۵ را تجربه کرده که در نهایت منجر به استقلال و جدایی سودان جنوبی در سال ۲۰۱۱ شد.